Dopamine

Tác dụng huyết động của dopamine phụ thuộc vào liều lượng; tuy nhiên, tồn tại sự chồng chéo về tác dụng lâm sàng giữa các khoảng liều.

• Tham khảo liều dùng cho người lớn.

• Điều trị tình trạng hạ huyết áp hoặc sốc (ví dụ, sốc nhiễm trùng và các trạng thái sốc giãn mạch khác, sốc tim, suy tim mất bù, sau ngừng tim) vẫn tiếp diễn sau khi đã bù đủ thể tích dịch (được FDA chấp thuận ở mọi lứa tuổi).

• U tủy thượng thận.

• Dung dịch không chứa chất bảo quản (dạng cô đặc): 40 mg/mL (5 mL, 10 mL). Cần pha loãng trước khi sử dụng.
• Dung dịch truyền tĩnh mạch: 0,8 mg/mL (250 mL, 500 mL); 1,6 mg/mL (250 mL, 500 mL); 3,2 mg/mL (250 mL); 40 mg/mL (5 mL, 10 mL); 1,6 mg/mL (250 mL, 500 mL); 3,2 mg/mL (250 mL).

Tiêm truyền: Truyền tĩnh mạch liên tục. Các lọ (dung dịch cô đặc) phải được pha loãng trước khi dùng; có sẵn các dung dịch truyền tĩnh mạch pha sẵn (800 mcg/mL, 1.600 mcg/mL, 3.200 mcg/mL). Dùng truyền tĩnh mạch liên tục bằng cách sử dụng bơm truyền dịch (bơm tiêm điện) hoặc truyền trong xương (IO) cho đến khi có thể tiếp cận đường truyền tĩnh mạch ở bệnh nhi. Truyền vào tĩnh mạch lớn để giảm thiểu khả năng thoát mạch (truyền qua đường truyền trung tâm); không khuyến cáo truyền vào ống thông động mạch rốn. Nếu không có đường truyền trung tâm, có thể truyền trong thời gian ngắn qua ống thông tĩnh mạch ngoại vi được đặt vào tĩnh mạch lớn hoặc qua đường truyền trong xương bằng dung dịch loãng hơn hoặc với dịch mang (Glucose 5%, NaCl 0.9%) thứ hai; khi đã có đường truyền trung tâm, bắt đầu truyền qua đường truyền trung tâm và đợi tác dụng dược lý trước khi ngừng truyền ngoại vi. Khuyến cáo thường xuyên theo dõi vị trí ống thông tĩnh mạch để nhanh chóng xác định tình trạng thoát mạch.

Truyền IV liên tục bằng bơm truyền. Nên thiết lập đường truyền trung tâm; trường hợp thoát mạch có thể gây hoại tử thiếu máu cục bộ nghiêm trọng. Nếu không có đường truyền trung tâm, có thể truyền trong thời gian ngắn (<72 giờ) qua ống thông IV ngoại vi đặt trong tĩnh mạch lớn ở vị trí gần (ví dụ, trong hoặc gần hố khuỷu). Khuyến cáo theo dõi định kỳ vị trí ống thông IV nhằm phát hiện sớm thoát mạch.

• Loạn nhịp tim: Thuốc có thể gây tăng nhịp tim, làm tăng nguy cơ nhịp tim nhanh và các loạn nhịp tim nhanh khác bao gồm loạn nhịp thất (Tisdale 1995). Đối với các ứng cử viên ghép tim, cần triển khai các biện pháp thích hợp để bảo vệ bệnh nhân khỏi nguy cơ tử vong đột ngột do tim (Young 2000).
• Thoát mạch: Gây phồng rộp và kích ứng (vesicant). Đảm bảo đặt kim hoặc ống thông đúng cách trước và trong khi truyền. Tránh thoát mạch; ưu tiên truyền vào tĩnh mạch lớn nếu có thể. Tránh truyền vào tĩnh mạch chân. Theo dõi chặt chẽ vị trí truyền IV. Nếu thoát mạch xảy ra, tiêm phentolamine pha loãng (5 đến 10 mg trong 10 mL nước muối NaCl 0.9%) vào vùng đó bằng kim tiêm dưới da nhỏ. Phentolamine cần được tiêm càng sớm càng tốt sau khi phát hiện thoát mạch để ngăn ngừa bong tróc/hoại tử (Stefanos 2023).

• Bệnh tim mạch: Thận trọng khi sử dụng cho bệnh nhân mắc bệnh tim mạch, loạn nhịp tim và/hoặc bệnh tắc mạch.
• Thiếu máu cơ tim cục bộ/sau nhồi máu cơ tim: Thận trọng khi dùng cho bệnh nhân có thiếu máu cơ tim cục bộ hoặc nhồi máu cơ tim gần đây; có thể làm tăng tiêu thụ oxy của cơ tim.
• Mất cân bằng điện giải: Điều chỉnh các rối loạn điện giải, đặc biệt là hạ kali máu hoặc hạ magie máu, trước khi bắt đầu và trong suốt quá trình điều trị nhằm giảm thiểu nguy cơ loạn nhịp tim (ACC/AHA/ESC [Zipes 2006]; Tisdale 1995).
• Sốc: Việc sử dụng dopamine ở bệnh nhân trưởng thành bị sốc (đa số là sốc nhiễm trùng) cho thấy tỷ lệ xuất hiện các tác dụng phụ cao hơn (ví dụ, nhịp tim nhanh) (De Backer 2010). Tỷ lệ tử vong sau 28 ngày cao hơn ở bệnh nhân sốc nhiễm trùng khi dùng dopamine so với norepinephrine (De Backer 2012; Vasu 2012).

• Natri metabisulfit: sản phẩm có thể chứa natri metabisulfit.

Sử dụng hợp lý:

• Đảm bảo đủ thể tích tuần hoàn để giảm thiểu nhu cầu sử dụng thuốc co mạch khi dùng với mục đích hỗ trợ huyết động.
• Tránh làm tăng huyết áp; theo dõi sát huyết áp và điều chỉnh tốc độ truyền.

Các phản ứng có hại của thuốc sau đây có nguồn gốc từ hướng dẫn sử dụng sản phẩm, trừ khi có thông tin khác.

• Tim mạch: đau thắt ngực, rung nhĩ, nhịp tim chậm, rối loạn dẫn truyền tim, nhịp ngoại tâm thu, tăng huyết áp, hạ huyết áp, hồi hộp, nhịp tim nhanh, co mạch, loạn nhịp thất, phức hợp QRS giãn rộng trên điện tâm đồ.
• Da liễu: hoại tử ngoại biên (khi dùng liều cao hoặc kéo dài, có thể xảy ra khi dùng liều thấp kèm theo bệnh tắc mạch máu), dựng lông
• Tiêu hóa: buồn nôn, nôn
• Tiết niệu sinh dục: azotemia (gia tăng nồng độ các sản phẩm có nguồn gốc nitơ trong máu: ure, creatinine, acid uric, amoniac, protein, peptide,..)
• Hệ thần kinh: lo lắng, đau đầu
• Hô hấp: khó thở

• Thuốc kích thích đồng thời thụ thể adrenergic và dopaminergic. Ở liều thấp, ưu thế là kích thích thụ thể dopaminergic, gây giãn mạch thận và mạc treo ruột. Khi tăng liều hơn nữa, thuốc vẫn kích thích dopaminergic và beta ₁ -adrenergic, dẫn đến kích thích tim và giãn mạch thận; ở liều lớn hơn nữa, thuốc kích thích thụ thể alpha-adrenergic.

• Theo dõi huyết áp, điện tâm đồ(ECG), tần số tim, áp lực tĩnh mạch trung tâm(CVP), huyết áp động mạch trung bình(MAP), và lượng nước tiểu. Nếu người bệnh đã đặt ống thông động mạch phổi, cần theo dõi thêm chỉ số tim(CI), áp lực mao mạch phổi bít(PCWP), sức cản mạch hệ thống(SVR), áp lực nhĩ phải(RAP) và sức cản mạch máu phổi. Đồng thời đánh giá sự thay đổi màu da và nhiệt độ.

Dữ liệu dưới đây áp dụng cho người lớn, trừ khi có ghi chú khác.

• Bảo quản lọ và hộp đựng dùng một lần đã pha sẵn ở nhiệt độ từ 20°C đến 25°C (68°F đến 77°F).
• Tránh để ở nhiệt độ quá cao; việc tiếp xúc ngắn với hộp đựng dùng một lần đã pha sẵn ở nhiệt độ lên đến 40°C (104°F) không gây ảnh hưởng bất lợi cho sản phẩm.
• Tránh để đông lạnh.
• Dopamine được ghi nhận là ổn định ít nhất 24 giờ sau khi pha loãng trong dung dịch tương thích.
• Tránh tiếp xúc hoặc sử dụng đồng thời với các dung dịch kiềm (bao gồm natri bicarbonate), chất oxy hóa hoặc muối sắt.