SARS-CoV-2 (COVID-19)

• Tiếp xúc tại các cơ sở y tế, bao gồm: trực tiếp chăm sóc người bệnh COVID-19; làm việc cùng với nhân viên y tế mắc COVID-19; tới thăm người bệnh hoặc ở cùng phòng bệnh có người bệnh mắc COVID-19.
• Tiếp xúc trực tiếp trong khoảng cách ≤ 2 mét với trường hợp bệnh nghi ngờ hoặc xác định mắc COVID-19 trong thời kỳ mắc bệnh.
• Sống cùng nhà với trường hợp bệnh nghi ngờ hoặc xác định mắc COVID-19 trong thời kỳ mắc bệnh.
• Cùng nhóm làm việc hoặc cùng phòng làm việc với ca bệnh xác định hoặc ca bệnh nghi ngờ trong thời kỳ mắc bệnh.
• Cùng nhóm: du lịch, công tác, vui chơi, buổi liên hoan, cuộc họp ... với ca bệnh xác định hoặc ca bệnh nghi ngờ trong thời kỳ mắc bệnh.
• Di chuyển trên cùng phương tiện (ngồi cùng hàng, trước hoặc sau hai hàng ghế) với trường hợp bệnh nghi ngờ hoặc xác định mắc COVID-19 trong thời kỳ mắc bệnh.

• Chủng alpha: sốt, ho khan, mệt mỏi, đau họng, đau đầu. Một số trường hợp bị nghẹt mũi, chảy nước mũi, mất vị giác và khứu giác, buồn nôn, tiêu chảy, đau bụng…
• Chủng mới (delta): đau đầu, đau họng, chảy nước mũi, ho, sốt, ỉa chảy, khó thở, đau cơ.

• Đối với thể alpha: 80% có triệu chứng nhẹ; 20% bệnh nhân diễn biến nặng. Diễn biến nặng thường khoảng 5-10 ngày và 5% cần điều trị tại các đơn vị hồi sức tích cực với biểu hiện suy hô hấp cấp, tổn thương phổi do COVID-19, tổn thương vi mạch gây huyết khối và tắc mạch, viêm cơ tim, sốc nhiễm trùng, suy chức năng cơ quan bao gồm tổn thương thận cấp, tổn thương não, tổn thương tim và dẫn đến tử vong.
• Đối với thể delta: tỉ lệ nhập viện cấp cứu 5,7% (cao hơn 4.2% alpha), tỉ lệ nhập viện, nhập ICU và tử vong tăng hơn trước. Ngoài ra chủng delta liên quan đến tăng mức độ nặng của bệnh biểu hiện bởi tăng nhu cầu oxy, nhập ICU hoặc tử vong so với những chủng khác. Chủng delta có tải lượng vi rút cao hơn 1.260 lần so với 19A/19B và khả năng lây cao hơn 15-20% so với chủng khác.

Ho nhiều hơn, đau ngực, cảm giác ngạt thở, sợ hãi; tuỳ mức độ bệnh nhân có thể thở sâu. Phổi thường không ral; mạch thường không nhanh. Khoảng 5-10% bệnh nhân có thể giảm oxy máu thầm lặng. Ở nhóm này, bệnh nhân không có cảm giác khó thở nhưng SpO2 giảm rất dễ bị bỏ qua. Thể nặng của bệnh có biểu hiện giống ARDS.

• Mức độ trung bình: khó thở tần số thở > 20 lần/phút và/hoặc SpO2 94-96%.
• Mức độ nặng: nhịp thở > 25 lần/phút và/hoặc SpO2 < 94%, cần cung cấp oxy hoặc thở máy dòng cao hoặc thở không xâm nhập.
• Mức độ nguy kịch: nhịp thở > 30 lần/phút có dấu hiệu suy hô hấp nặng với thở gắng sức nhiều, thở bất thường hoặc chậm < 10 lần/phút hoặc bệnh nhân tím tái, cần hỗ trợ hô hấp ngay với đặt ống nội khí quản thở máy xâm lấn.
• Một số ít khác có thể có: ho ra máu, tràn khí, dịch màng phổi (do hoại tử nhu mô).

• Bão cytokin viêm mạch máu dẫn đến vi huyết khối tắc mạch.
• Viêm cơ tim do cơ tim nhiễm vi rút trực tiếp; các nghiên cứu đã tìm thấy COVID-19 ở tế bào cơ tim trên sinh thiết.
• Tình trạng thiếu oxy và tụt huyết áp kéo dài cũng gây tổn thương tế bào cơ tim dẫn đến suy tim hoặc rối loạn nhịp tim, chết đột ngột.
• Tổn thương vi mạch tại phổi gây huyết khối tắc mạch phổi; mặt khác 14-45% bệnh nhân tử vong có nhồi máu động mạch phổi làm tăng áp lực động mạch phổi có thể dẫn đến suy tim phải.

Ở người có bệnh lý mạch vành do xơ vữa, nguy cơ xuất hiện hội chứng vành cấp trong thời gian nhiễm bệnh và tình trạng viêm cấp tính khác do:

• Làm tăng nhu cầu hoạt động của cơ tim.
• Các cytokin có thể làm các mảng xơ vữa bong ra gây tắc mạch vành; tương tự như bệnh nhân bị suy tim mất bù khi bị nhiễm trùng nặng.

Do đó, những bệnh nhân mắc các bệnh tim mạch (phổ biến ở người lớn tuổi) sẽ có tiên lượng xấu và tử vong cao do COVID-19 so với những người trẻ và khỏe mạnh.

• Do tắc động mạch phổi nhiều dẫn đến tăng shunt và suy tim phải cấp.
• Nếu nhồi máu phổi nguy kịch do nguyên nhân ngoài phổi có khả năng hồi phục.
• Có 25% bệnh nhân ARDS có biểu hiện tâm phế cấp sau khi thở máy 2 ngày; khi bệnh nhân ARDS hồi phục thì biểu hiện tâm phế cấp cũng dần mất đi.
• Tâm phế cấp do ARDS có tỷ lệ tử vong cao (3- 6 lần), phù hợp với nghiên cứu về giải phẫu trước đây là trong ARDS có tổn thương vi mạch phổi không hồi phục.

• Các triệu chứng thường không đặc hiệu: đau ngực, mệt mỏi, khó thở, ho.
• Sốc tim: huyết áp tụt, mạch nhanh, rối loạn nhịp, da và đầu chi lạnh, gan to, tĩnh mạch cổ nổi.
• Rối loạn nhịp chậm hoặc nhanh, suy tim cấp và sốc tim do suy tim trái (như Hội chứng trái tim vỡ, viêm cơ tim) hoặc suy tim phải cấp, thuyên tắc động mạch phổi, tràn dịch màng ngoài tim, nhồi máu cơ tim cấp, sốc nhiễm khuẩn thứ phát do COVID-19, tâm phế cấp (Acute cor pulmonary).

Tổn thương thận cấp (AKI) xuất hiện ở 5-7% bệnh nhân COVID-19 chung; trong số bệnh nhân COVID-19 nhập ICU có tới 29-35% biểu hiện tổn thương thận cấp. Bệnh nhân COVID-19 có bệnh thận từ trước như đái tháo đường, tăng huyết áp có nguy cơ tăng tỷ lệ tử vong gấp 3 lần so với không có bệnh nền.

4 nhóm nguyên nhân đã được đưa ra:

• Do tổn thương trực tiếp tế bào, cầu thận, ống thận do vi rút.
• Do cơn bão cytokin và rối loạn huyết động trong thận.
• Do huyết khối - tắc mạch thận.
• Do các nguyên nhân thường gặp trong ICU: thiếu dịch trong lòng mạch, quá liều thuốc do không điều chỉnh theo mức lọc cầu thận, thở máy với PEEP cao, tương tác giữa các cơ quan (tim-thận, phổi-thận, gan-thận).

Bệnh nhân có thể thiểu niệu hoặc đái nhiều; nước tiểu có protein; đái máu vi thể hoặc đại thể; các biểu hiện của hội chứng ure máu cao ít gặp, nhưng thường nặng trên người bệnh đã có suy thận từ trước.

dựa vào creatinin huyết tương và thể tích nước tiểu.

Liên quan đông máu do “bão cytokin”, hoặc do cục máu đông nguồn gốc từ tim, hoặc tĩnh mạch phổi; đặc biệt trên những người có yếu tố nguy cơ: tuổi cao, đái tháo đường, rối loạn lipid máu, thuốc lá, béo phì, kháng thể kháng phospholipid.

• Rối loạn ý thức theo các mức độ: nhẹ thì còn tỉnh, nặng nhất là hôn mê.
• Hội chứng liệt nửa người: liệt vận động có hoặc không tê bì, dị cảm.
• Thất ngôn.
• Mất thị lực, bán manh, góc manh.
• Liệt dây thần kinh sọ.
• Rối loạn cơ tròn.
• Giảm hoặc mất khứu giác.
• Viêm não màng não, thoái hoá não, viêm đa rễ và dây thần kinh như hội chứng Guillain Barre, bệnh não do COVID-19.

Vi rút xâm nhập vào tế bào dẫn tới viêm tế bào biểu mô làm giảm hấp thu, mất cân bằng bài tiết ở ruột và hoạt hóa hệ thống thần kinh của ruột, dẫn tới ỉa chảy. Ngoài ra có thể do dùng kháng sinh hoặc do thay đổi hệ vi sinh vật ở ruột; ít gặp hơn có thể liên quan đến huyết khối tắc mạch mạc treo. Tỷ lệ xuất hiện tiêu chảy từ 2-50% trong những bệnh nhân nhiễm COVID-19. Tiêu chảy phân lỏng cũng có khi phân toàn nước 7-8 lần/ngày và thường xuất hiện vào ngày thứ tư của khởi phát bệnh.

Có thể có vàng da, suy gan, tăng men gan, suy gan cấp, hôn mê gan.

Tăng đường máu ở bệnh nhân có đái tháo đường từ trước, hoặc tăng đường máu liên quan sử dụng corticoid có thể biến chứng: đái tháo đường mất bù, toan ceton, tăng áp lực thấm thấu máu…

• Huyết học: Tăng đông, rối loạn đông máu do nhiễm trùng (SIC) và đông máu nội mạch (DIC), hội chứng thực bào máu/hội chứng hoạt hoá đại thực bào, bệnh vi mạch huyết khối (TMA) với ban giảm tiểu cầu huyết khối (TTP) và hội chứng tăng ure huyết tán huyết (HUS), giảm tiểu cầu do heparin (HIT) do điều trị thuốc chống đông (LMWH: heparin trọng lượng phân tử thấp).
• Mạch máu: có thể gặp huyết khối gây tắc động mạch hoặc tĩnh mạch chi 2 bên.

Biểu hiện với ngứa, đau/bỏng rát ở da; hình thái bao gồm các ban dạng mề đay, các ban dạng hồng ban, phát ban dạng mụn nước mụn mủ, phát ban giống dạng cước ở đầu ngón tay chân; ít gặp hơn là phát ban dạng lưới (chỉ điểm bệnh diễn tiến nặng), giống tổn thương xuất huyết chủ yếu ở chi; ban đỏ đa hình thái ở tay chân, niêm mạc, kết mạc miệng; viêm kết mạc ở trẻ em.

1. Các trường hợp nghi ngờ, cần làm xét nghiệm khẳng định nhiễm SARSCoV-2.
2. Lấy bệnh phẩm (dịch hầu họng, dịch mũi họng) xét nghiệm bằng kỹ thuật Realtime RT-PCR.
3. Khi âm tính nhưng vẫn nghi ngờ về lâm sàng, cần lấy mẫu bệnh phẩm dịch hút phế quản, hoặc dịch rửa phế quản, rửa phế nang. Nếu đang thở máy thì lấy bệnh phẩm dịch đường hô hấp dưới.
4. Xét nghiệm xác định nhiễm vi rút bằng kỹ thuật Realtime (RT-PCR).
5. Không dùng xét nghiệm phát hiện kháng thể kháng SARS-CoV-2 để chẩn đoán đang mắc COVID-19.
6. Xét nghiệm kháng nguyên SARS-CoV-2 sử dụng để phát hiện kháng nguyên của vi rút và được khẳng định nhiễm SARS-CoV-2 bằng kỹ thuật Realtime RT-PCR.
7. Xét nghiệm SARS-CoV-2 trong quá trình điều trị bệnh nhân được chỉ định theo yêu cầu cụ thể của Bác sĩ điều trị trên từng bệnh nhân.
8. Cấy máu nếu nghi ngờ hoặc có nhiễm trùng huyết; cấy máu cần xác định các căn nguyên vi khuẩn, nấm nếu có các dấu hiệu lâm sàng nghi ngờ nhiễm trùng, nhiễm nấm huyết.
9. Bệnh phẩm được lấy theo quy định chuyên môn; nên lấy 2 mẫu ở 2 vị trí, cùng thời điểm.
10. Cấy bệnh phẩm đường hô dưới nếu nghi ngờ hoặc có nhiễm khuẩn bội nhiễm. Cần xét nghiệm xác định căn nguyên vi khuẩn, nấm nếu có các dấu hiệu lâm sàng nghi ngờ.
11. Các bệnh phẩm đường hô hấp dưới bao gồm: đờm, dịch hút nội khí quản, dịch rửa phế quản, dịch rửa phế nang. Ngoài ra các bệnh phẩm khác (nước tiểu, mủ, phân, dịch các khoang vô trùng, dịch dẫn lưu…) cũng cần được xác định căn nguyên vi khuẩn, nấm nếu có dấu hiện gợi ý nhiễm khuẩn kèm theo.
12. Bệnh phẩm được lấy theo quy định chuyên môn để xác định căn nguyên gây nhiễm trùng.
13. Các bệnh phẩm nuôi cấy máu, hô hấp và các bệnh phẩm vi sinh khác có thể chỉ định lập lại sau 2-3 ngày ở các bệnh nhân có dấu hiệu nhiễm khuẩn, nhiễm nấm nặng để theo dõi sự xuất hiện các tác nhân mới, tác nhân kháng thuốc trong quá trình điều trị.
14. Các xét nghiệm sinh học phân tử xác định tác nhân gây nhiễm trùng, nhiễm nấm và gene kháng kháng sinh có thể được sử dụng để phát hiện nhanh căn nguyên, điều trị kịp thời ở các cơ sở y tế có điều kiện.
15. Những trường hợp dương tính với SARS-CoV-2 cần báo cáo Bộ Y tế hoặc CDC địa phương theo quy định hiện hành.
16. Xác định về mặt dịch tễ học: nơi sinh sống, nơi làm việc, đi lại; lập danh sách những người đã tiếp xúc trực tiếp, tuân thủ theo hướng dẫn giám sát và phòng, chống COVID-19 của Bộ Y tế.

• Mẫu bệnh phẩm gồm mẫu ngoáy dịch tỵ hầu, mẫu ngoáy dịch họng, mẫu nước bọt và các mẫu khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất.

• Nhiễu ảnh B-line: do dày vách liên tiểu thuỳ và trên bệnh nhân có hội chứng kẽ-phế nang có tụ dịch khoảng kẽ. Đặc điểm: đường B-line hướng thẳng đứng, tăng âm, xuất phát từ màng phổi hoặc từ vùng đông đặc; có thể đơn độc hoặc rải rác hoặc giao nhau.
• Ít dịch khoang màng phổi, màng phổi dày không đều, đông đặc dưới màng phổi.
• Có thể kèm tràn khí màng phổi.

• LUSS (lung ultrasound score, xem thêm tại đây): đánh giá mức độ tổn thương phổi; với LUSS > 18 cho thấy tỉ lệ tử vong tăng cao và cần xem xét thở máy xâm nhập.
• LUS re-aeration score và LUS loss of aeration score: đánh giá mức độ tái thông khí và mất thông khí ở bệnh nhân thở máy xâm nhập và ECMO.

• Mức độ trung bình: ho hoặc khó thở và thở nhanh. Thở nhanh: TST ≥ 60 lần/phút ở trẻ dưới 2 tháng; TST ≥ 50 lần/phút ở trẻ từ 2 - 11 tháng; TST ≥40 lần/phút ở trẻ từ 1 - 5 tuổi) và không có các dấu hiệu của viêm phổi nặng.
• Mức độ nặng: ho hoặc khó thở, và có ít nhất một trong các dấu hiệu sau đây: tím tái hoặc SpO2 < 93% hoặc suy hô hấp nặng (thở rên, rút lõm lồng ngực) hoặc trẻ được chẩn đoán viêm phổi và có bất kỳ dấu hiệu nặng sau: không thể uống/bú được; li bì hoặc hôn mê, co giật.

• Bệnh nhân mắc COVID-19 mức độ trung bình, nặng/ nguy kịch.
• Thở oxy qua gọng mũi (1-4 lít/phút), hoặc mask thông thường (5- 10l/p), hoặc mask có túi dự trữ (10-15 lít/phút). Nên sử dụng CPAP qua van Bousignac.
• Điều chỉnh để đạt đích SpO2 ≥ 90% cho người lớn, và SpO2 ≥ 92-95% cho phụ nữ mang thai.
• Với trẻ em, nếu trẻ có các dấu hiệu cấp cứu như khó thở nặng, tím tái, sốc, hôn mê, co giật.., cần cung cấp oxy trong quá trình cấp cứu để đạt đích SpO2 ≥ 94%. Khi tình trạng trẻ ổn định, điều chỉnh để đạt đích SpO2 ≥ 96%.
• Theo dõi sát tình trạng người bệnh để phát hiện các dấu hiệu nặng, thất bại với liệu pháp thở oxy để có can thiệp kịp thời. (bóp bóng, đặt ống nội khí quản...).

• Glucolyte 2 (hoặc natriclorua 0,9%) x 500 ml truyền nhanh, nếu HA 90 mmHg truyền 1000 ml.

• Dexamethaxon liều 6mg tiêm TM hoặc đường uống.
• Có thể thay bằng: Hydrocortison (tiêm tĩnh mạch; viên) người lớn: 100mg tiêm TM. Trẻ em: 0,5 mg/kg/lần hoặc uống Methylprednisolon. Người lớn: 16 mg/lần
• Hội chứng viêm hệ thống ở trẻ em liên quan tới COVID-19 (Multisytem Inflammatory Syndrome in Children- MIS-C). Trẻ em: 0,8 mg/kg/lần tiêm tĩnh mạch, hoặc uống Prednisolon người lớn: 40 mg/lần. Trẻ em:1 mg/kg/lần (tối đa 40 mg)

• Toàn trạng: tri giác, da, niêm mạc, cân nặng.
• Hô hấp: sự thông thoáng đường thở, tần số thở, kiểu thở, mức độ khó thở, âm thở, độ bão hòa oxy (SpO2), ho, khạc đàm (đờm), đau họng, đau tức ngực.
• Tâm lý: hoang mang, lo lắng, sợ hãi, bồn chồn, lú lẫn, mê sảng.
• Tuần hoàn: mạch, huyết áp, nhiệt độ, dấu hiệu đổ đầy mao mạch.
• Tiêu hóa: tình trạng nôn, buồn nôn, chướng bụng, cảm nhận mùi vị thức ăn, số bữa ăn trong ngày, số lượng và màu sắc tính chất của phân.
• Tiết niệu: số lượng trong 24 giờ, màu sắc, tính chất của nước tiểu.
• Các dấu hiệu cơ năng: đau đầu, đau khớp, đau mỏi cơ.
• Bệnh nền kèm theo: đái tháo đường, tăng huyết áp, hen phế quản, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, suy giảm miễn dịch, rối loạn đông máu, bệnh mạch vành...
• Tiền sử: tình trạng dị ứng, tiền sử tiêm chủng, bệnh viêm loét dạ dày, sử dụng chất kích thích, thói quen sinh hoạt.

• Tư thế: cho người bệnh ngồi dậy trên giường (nếu được). Hướng dẫn người bệnh nằm ở tư thế thoải mái phù hợp với lứa tuổi, khuyến khích thay đổi tư thế thường xuyên; cho phép người bệnh ngồi hoặc đi lại, vận động nhẹ nhàng nếu có thể nhằm hỗ trợ hoạt động của cơ hoành; đồng thời tránh tình trạng ứ đọng đàm (đờm).
• Quạt đầu giường hoặc quạt cầm tay để thổi gió vào mặt.
• Trấn an tinh thần, hướng dẫn người bệnh thư giãn bằng các bài tập thiền hơi thở, thở mím môi, thở cơ hoành chậm và sâu.

• Thông khí, trao đổi khí hiệu quả.
• Giảm mức độ lo âu, mệt mỏi, tình trạng tâm thần kinh ổn định.

• Đo nhiệt độ cho người bệnh ngày 2 lần và khi cần.
• Hạn chế hoạt động thể chất, đảm bảo môi trường thông thoáng, quần áo thoáng mát.
• Bù nước hoặc dung dịch điện giải bằng đường uống; thiết lập đường truyền (nếu có chỉ định).
• Nếu sốt cao (> 39o C), đối với trẻ em ≥ 38,5o C, dùng thuốc hạ sốt theo chỉ định.
• Theo dõi các bất thường về trạng thái tinh thần, tình trạng hạ đường huyết, lượng nước tiểu.
• Hướng dẫn người bệnh các dấu hiệu bất thường và thời điểm cần gọi nhân viên y tế.

• Thân nhiệt duy trì bình thường (37 – <38oC).
• Không bị biến chứng tăng thân nhiệt.
• Không có dấu hiệu mất nước/nhiễm trùng.

• Người bệnh hợp tác kiểm soát buồn nôn, giảm mức độ buồn nôn.

• Tìm hiểu sở thích ăn uống. Hướng dẫn thực phẩm đa dạng, đầy đủ dinh dưỡng, giàu năng lượng, ít chất béo. Theo dõi lượng thức ăn, hàm lượng dinh dưỡng và calo.
• Cung cấp suất ăn dinh dưỡng.
• Tư thế đầu cao khi ăn; động viên người bệnh dùng hết suất ăn theo chỉ định, uống đủ nước, đảm bảo cân bằng dịch và điện giải.
• Vệ sinh răng miệng sạch sẽ.
• Thực hiện thuốc đa sinh tố theo chỉ định (nếu có).

• Tình trạng dinh dưỡng đầy đủ.
• Lượng nước vào ra cân bằng.

• Xác định tiền sử tiêu chảy; đánh giá danh mục thuốc có tác dụng phụ trên đường tiêu hóa; đánh giá chế độ dinh dưỡng.
• Theo dõi các dấu hiệu và triệu chứng của tiêu chảy; theo dõi lượng nước vào ra; cân nặng định kỳ.
• Hướng dẫn người bệnh ghi lại màu sắc, số lượng, tần suất và độ đặc của phân; báo cho nhân viên y tế về từng đợt tiêu chảy.
• Bù nước bằng đường uống, dung dịch điện giải; cho người bệnh sử dụng thuốc; thực hiện truyền dịch (nếu có).
• Khuyến khích ăn thường xuyên, với khẩu phần nhỏ; bổ sung số lượng tăng dần; hạn chế sử dụng các loại thức ăn kích thích ruột.
• Lấy phân để nuôi cấy nếu vẫn tiếp tục tiêu chảy theo chỉ định.
• Theo dõi, đánh giá vùng da xung quanh hậu môn về thay đổi màu sắc, tính chất, dấu hiệu kích ứng và viêm loét.
• Thông báo cho bác sỹ về tình trạng nhu động ruột và tiêu chảy.
• Thực hiện thuốc men tiêu hóa theo chỉ định (nếu có).

• Đi đại tiện phân mềm (1-2 lần/ ngày).
• Vùng da xung quanh hậu môn không bị kích ứng.
• Giảm tình trạng đau bụng.
• Lượng nước vào và ra cân bằng.
• Tìm được nguyên nhân tiêu chảy.
• Duy trì tính đàn hồi của da và cân nặng ở mức bình thường.

• Nhận định kiến thức và hành vi sức khỏe.
• Giáo dục sức khỏe về thực hành hạn chế nhiễm khuẩn: sử dụng khẩu trang, vệ sinh hô hấp khi ho, vệ sinh tay, vệ sinh cá nhân, sửa đổi hành vi chưa phù hợp.
• Hướng dẫn hoặc hỗ trợ người bệnh vệ sinh cá nhân (nhỏ mắt, mũi, súc miệng), vệ sinh tay, tắm và thay quần áo.
• Hỗ trợ người bệnh bài tập hô hấp và vận động tăng sức bền phù hợp thể trạng.
• Quản lý môi trường an toàn, phòng ngừa té ngã.
• Trao đổi thông tin sức khỏe, giải thích quá trình diễn tiến bệnh để người bệnh phối hợp.
• Tạo niềm vui qua hoạt động thư giãn và kết nối với gia đình, bạn bè.
• Khuyến khích khả năng tự chăm sóc của người bệnh trong giới hạn cho phép. Lưu ý: Trường hợp trẻ em, cần hướng dẫn gia đình hỗ trợ trẻ thực hiện các hoạt động sinh hoạt hàng ngày.

• Hồi phục khả năng hoạt động sinh hoạt hàng ngày.
• Duy trì vận động.
• Ổn định tâm lý.

• Nhận định kiến thức và hành vi sức khỏe.
• Thông tin, hướng dẫn người bệnh nội quy khoa phòng.
• Giáo dục sức khỏe về thực hành phòng ngừa lây nhiễm và kiểm soát nhiễm khuẩn: sử dụng khẩu trang, vệ sinh hô hấp khi ho, vệ sinh tay, vệ sinh cá nhân, sửa đổi hành vi chưa phù hợp.
• Động viên tinh thần, hỗ trợ ra quyết định chăm sóc sức khỏe.
• Tạo điều kiện trao đổi thông tin sức khỏe, giải thích quá trình diễn tiến bệnh.
• Nâng cao kỹ năng sống, rèn luyện sức khỏe, bảo vệ cơ thể khỏi các nguy cơ, hỗ trợ cai thuốc lá (nếu có).
• Phối hợp với bác sỹ điều trị sử dụng chất gây nghiện (nếu có).
• Tư vấn cho người bệnh sau khi ra viện (tại nhà): tuân thủ hướng dẫn phòng ngừa và nâng cao sức khỏe tại nhà sau thời gian cách ly. Người bệnh cần theo dõi thân nhiệt tại nhà 2 lần/ ngày nếu thân nhiệt cao hơn 38oC ở hai lần đo liên tiếp hoặc có dấu hiệu bất thường khác liên hệ ngay với nhân viên y tế.

• Định hướng hành vi sức khỏe đúng.
• Cân bằng cuộc sống.
• Kiểm soát yếu tố nguy cơ lây nhiễm, nhận dạng nguy cơ.
• Phát hiện nguy cơ lây nhiễm kịp thời.

• Thực hiện các biện pháp theo dõi và chăm sóc thai phụ và trẻ sơ sinh nhiễm COVID-19 theo Hướng dẫn tạm thời Dự phòng và xử trí COVID-19 do chủng SARS-CoV-2 ở phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh ban hành theo Quyết định số 3982/QĐ-BYT ngày 18/8/2021 của Bộ Y tế.