COVID-19: Thuốc ức chế thụ thể IL-6

Post key: 4bc8e667-9a7e-54a5-8ade-311be7488bd6
Slug: covid-19-thuoc-uc-che-thu-the-il-6
Excerpt: Hướng dẫn dùng tocilizumab (Actemra) trong COVID-19 nặng/nguy kịch: WHO khuyến cáo phối hợp ngay với corticosteroid toàn thân ở nhóm nặng và nguy kịch; cần theo dõi nhiễm khuẩn toàn thân do tăng nguy cơ nhiễm khuẩn cơ hội, đồng thời cảnh giác biến chứng như thủng đường tiêu hóa và viêm gan. Tại Việt Nam, việc chỉ định phải tuân thủ Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị COVID-19 ban hành kèm theo Quyết định số 4689/QĐ-BYT (06/10/2021 của Bộ Y tế). Tocilizumab là kháng thể đơn dòng kháng thụ thể IL-6, được cân nhắc khi có viêm hệ thống nổi bật (ví dụ CRP ≥ 75 mg/L) và theo mức độ hỗ trợ oxy (HFNC/NIV hoặc IMV/ECMO), không dùng đơn độc mà phối hợp với corticosteroid theo chỉ định. Nêu liều dùng người lớn và trẻ em, điều chỉnh theo suy thận/suy gan, các chống chỉ định và khuyến cáo theo diễn tiến hô hấp. Có thể tham khảo thêm Sarilumab (Kevzara) nhưng Bộ Y tế hiện chưa khuyến cáo.
Recognized tags: dieu-tri, nang, nguy-kich, noi-tru, dieu-chinh-lieu, bo-y-te, kiem-soat-nhiem-khuan, an-toan-thuoc

GIỚI THIỆU

WHO khuyến cáo phối hợp dùng ngay corticosteroid toàn thân với tocilizumab ở nhóm nặng và nguy kịch. Khi sử dụng thuốc, cần theo dõi các biểu hiện nhiễm khuẩn toàn thân do nguy cơ gia tăng nhiễm khuẩn cơ hội; đồng thời phải cảnh giác nguy cơ thủng đường tiêu hóa và viêm gan.
Tại Việt Nam, Bộ Y Tế hướng dẫn[4]:
  • Đối với thuốc chưa được WHO khuyến cáo sử dụng, chưa được cấp phép lưu hành và chưa được cấp phép sử dụng khẩn cấp tại bất kỳ nước nào trên thế giới: việc sử dụng phải tuân thủ các quy định về thử nghiệm lâm sàng của Bộ Y tế.
  • Đối với thuốc đã được WHO khuyến cáo sử dụng hoặc đã được cấp phép lưu hành, hoặc được cấp phép sử dụng khẩn cấp tại ít nhất 1 nước trên thế giới: có thể chỉ định điều trị theo diễn biến bệnh lý của người bệnh (ví dụ: thuốc tocilizumab,...).

TỔNG QUAN

Bệnh do Coronavirus 2019 (covid-19) có liên quan đến rối loạn điều hòa miễn dịch và tăng viêm, trong đó có hiện tượng tăng cao interleukin-6. Tocilizumab, là kháng thể đơn dòng kháng thụ thể interleukin-6, đã cho thấy kết quả cải thiện ở bệnh nhân viêm phổi covid-19 nặng trong các báo cáo ca bệnh và các nghiên cứu thuần tập quan sát hồi cứu.[1].

Tóm tắt [4]

Thuốc Liều thông thường
Tocilizumab
(Actemra 200mg/10 ml) 		Người lớn (≥18 tuổi): 8 mg/kg (tối đa 800 mg)
Trẻ em dưới 18 tuổi:
  • <30 kg: 12 mg/kg
  • ≥30 kg: 8 mg/kg (tối đa 800 mg)
Truyền tĩnh mạch trong 60 phút.
Liều duy nhất hoặc có thể lặp lại liều sau 8 giờ nếu không cải thiện.
Không nên dùng quá 2 liều; liều tối đa mỗi lần không quá 800mg.
Chỉ định
  • BN COVID-19 điều trị nội trú nhập viện trong vòng 3 ngày, có suy hô hấp phải thở oxy, thở HFNC, hoặc thở máy không xâm nhập và có CRP ≥ 75 mg/L.
  • BN COVID-19 điều trị nội trú nhập viện trong vòng 24 giờ cần thở máy xâm nhập
Chống chỉ định
  • BN suy giảm miễn dịch, BC trung tính < 0,5 G/L
  • Tăng enzym ALT > 5 lần giá trị giới hạn trên của khoảng giá trị bình thường
  • TC < 50 G/L
Chú ý
  • Không dùng tocilizumab đơn độc, kết hợp dexamethaxon 6mg hoặc corticoid liều tương đương

Tocilizumab

Tocilizumab có thể đem lại lợi ích trong cải thiện tổn thương miễn dịch, tổn thương chức năng phổi và độ bão hòa oxy động mạch.[2]
Ngày 24 tháng 6 năm 2021: Giấy phép sử dụng khẩn cấp (EUA) do FDA cấp để điều trị bệnh do coronavirus 2019 (COVID-19) ở người lớn và bệnh nhi nhập viện (trên 2 tuổi) đang điều trị bằng corticosteroid toàn thân và cần oxy bổ sung, thở máy không xâm lấn (NIV) hoặc thở máy xâm nhập, hoặc ECMO [3].

Điều chỉnh liều

Suy thận
  • Nhẹ đến trung bình (eGFR ≥30 mL / phút): Không cần điều chỉnh liều lượng
  • Nặng (eGFR <30 mL / phút): Chưa được nghiên cứu
Suy gan
  • Không nên dùng với bệnh gan đang hoạt động hoặc suy gan

Khuyến cáo dựa trên nhu cầu hỗ trợ Oxy

Hỗ trợ Oxy Khuyến cáo
Không - Không khuyến cáo
Dòng thấp - Không khuyến cáo thường quy
- Cân nhắc sử dụng trên người bệnh suy hô hấp tiến triển nhanh và trạng thái tăng viêm (CRP > 75 mg/L) mặc dù đã dùng dexamethason
HFNC/NIV - Sử dụng sớm trong vòng 12 – 24 giờ khi người bệnh có tiến triển xấu đi
IMV/ECMO - Sử dụng sớm trong vòng 48 giờ thở máy
- Cân nhắc không sử dụng khi người bệnh đã thở máy quá 48 giờ, nhiễm trùng nghiêm trọng do nguyên nhân không phải COVID 19, BC trung tính < 1000/mcL; tiểu cầu < 50; ALT > 10 lần giới hạn trên và nguy cơ cao thủng dạ dày – ruột

THUỐC KHÁC

Thuốc Liều thông thường
Sarilumab
(Kevzara) 		Liều đơn duy nhất 400 mg
Truyền tĩnh mạch trong 60 phút
Có thể nhắc lại sau 12 - 48 giờ.
Hiện tại Bộ Y Tế chưa khuyến cáo

Tài liệu tham khảo

  1. Tocilizumab in Hospitalized Patients with Severe Covid-19 Pneumonia. NEJM
  2. Tocilizumab for treatment patients with COVID-19: Recommended medication for novel disease
  3. tocilizumab. Medscape
  4. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị COVID-19 (Ban hành kèm theo Quyết định số 4689/QĐ-BYT ngày 06 tháng 10 năm 2021 của Bộ Y tế)