Vasopressin (Arginine-Vasopressin)

GIỚI THIỆU

Vasopressin (AVP; arginine-vasopressin) kích thích một nhóm thụ thể gồm thụ thể arginine vasopressin (AVP), thụ thể oxytocin và các thụ thể purinergic. Ở liều điều trị dùng trong sốc giãn mạch, thuốc chủ yếu kích thích thụ thể AVPR1a (hoặc V1), làm tăng sức cản mạch máu toàn thân và huyết áp động mạch trung bình; vì vậy, có thể ghi nhận giảm tần số tim (HR) và giảm cung lượng tim (CO) như một phần của đáp ứng. Khi thụ thể AVPR2 (hoặc V2) được hoạt hóa, adenosine monophosphate vòng (cAMP) tăng, dẫn tới tăng tính thấm nước ở ống thận, từ đó giảm thể tích nước tiểu và tăng thẩm thấu nước tiểu. Ở liều tăng huyết áp, vasopressin còn gây co cơ trơn đường tiêu hóa thông qua kích thích thụ thể V1 ở cơ, đồng thời làm phóng thích prolactin và ACTH thông qua thụ thể AVPR1b (hoặc V3).

Lọ: 20 đơn vị/ml (1 ml, 2 ml, 5 ml).
20 đơn vị/100 ml trong NaCl 0,9% hoặc Glucose 5%(100 ml).
40 đơn vị/100 ml trong NaCl 0,9% hoặc Glucose 5% (100 ml).

LIỀU LƯỢNG

Trẻ em

Đái tháo nhạt

Liều lượng vasopressin trong đái tháo nhạt thay đổi đáng kể theo từng bệnh nhân; cần chuẩn độ dựa trên natri và độ thẩm thấu huyết thanh cùng với nước tiểu, đồng thời cân nhắc cân bằng dịch và lượng nước tiểu thải ra.

Trẻ em và thanh thiếu niên: IM (tiêm bắp), SC (tiêm dưới da): 2,5 đến 10 đơn vị, 2 đến 4 lần mỗi ngày.

Đái tháo nhạt trung ương: Dữ liệu hiện có còn hạn chế. Ở nhóm trẻ nhỏ (infants), trẻ em (Children) và thanh thiếu niên (Adolescents):

Truyền tĩnh mạch liên tục: Khởi đầu 0,5 milliunits/kg/giờ; sau mỗi khoảng 10 phút tăng thêm 0,5 milliunits/kg/giờ để đạt mục tiêu lượng nước tiểu thải ra (mục tiêu lượng nước tiểu thải ra được đề xuất: <2 mL/kg/giờ); tốc độ truyền có thể lên đến 10 milliunits/kg/giờ đã được báo cáo.
Lưu ý: Sử dụng kết hợp với liệu pháp truyền dịch; cần theo dõi lượng nước tiểu thải ra, tỷ trọng, điện giải trong huyết thanh và nước tiểu (chủ yếu là Na), và độ thẩm thấu huyết tương.

Hiến tặng nội tạng từ người chết (liệu pháp thay thế hormone)

Dữ liệu về nhóm trẻ nhỏ (Infants), trẻ em và thanh thiếu niên còn hạn chế.

Truyền tĩnh mạch liên tục: Liều khởi đầu 0,5 đến 1 milliunits/kg/giờ; chuẩn độ liều để duy trì lượng nước tiểu mục tiêu.

Trong một nghiên cứu ca đối chứng hồi cứu (n=34, tuổi: 8,2 ± 6,2 năm), liều trung bình được báo cáo là 41 milliunits/kg/giờ, với khoảng từ 0,2 milliunits/kg/giờ đến 150 milliunits/kg/giờ.

Xuất huyết tiêu hóa

Dữ liệu có sẵn còn hạn chế ở trẻ em và thanh thiếu niên.

Truyền tĩnh mạch liên tục: Liều khởi đầu 2 đến 5 milliunits/kg/phút; tăng liều khi cần; liều tối đa 10 milliunits/kg/phút. Phạm vi liều thông thường cho người lớn: 0,2 đến 0,4 Units/phút, với tốc độ tối đa 0,8 Units/phút.

Lưu ý: Dùng liều cao hơn không liên quan đến tăng hiệu quả nhưng có liên quan đến nguy cơ biến chứng tăng.

Ngừng tim không mạch, rung thất, nhịp nhanh thất

Dữ liệu hiện có còn hạn chế ở trẻ nhỏ (infants), trẻ em (Children) và thanh thiếu niên (Adolescents).

Tiêm tĩnh mạch: 0,4 Units/kg dưới dạng liều duy nhất sau khi đã áp dụng các phương pháp hồi sức thông thường và đã sử dụng ít nhất hai liều epinephrine.

Lưu ý: Do không đủ bằng chứng, hiện không có khuyến cáo chính thức nào ủng hộ hoặc phản đối việc dùng vasopressin thường quy trong quá trình ngừng tim ở trẻ em.

Xem thêm: [PALS] - Xử trí ngừng tim trong VF/VT vô mạch/ Vô tâm thu/ PEA.

Sốc giãn mạch với hạ huyết áp không đáp ứng với hồi sức dịch và catecholamine ngoại sinh

Dữ liệu hiện có còn hạn chế; kết quả về hiệu quả khác nhau ở trẻ nhỏ (Infants), trẻ em và thanh thiếu niên.

Truyền tĩnh mạch liên tục: 0,17 đến 8 miliunits/kg/phút (tương ứng 0,01 đến 0,48 Units/kg/giờ) đã được sử dụng.

Liều dùng được lựa chọn dựa trên các đánh giá hồi cứu và báo cáo ca bệnh, cho thấy huyết áp động mạch và lượng nước tiểu tăng, đồng thời có thể giảm liều các thuốc vận mạch bổ sung. Thử nghiệm mù đôi, có đối chứng giả dược duy nhất (n = 65, độ tuổi: 3 đến 14 tuổi) đánh giá các liều từ 0,5 đến 2 miliunits/kg/phút (0,03 đến 0,12 Units/kg/giờ) tại nhiều trung tâm; nghiên cứu không ghi nhận sự khác biệt đáng kể về thời gian đạt được sự ổn định huyết động và có xu hướng tăng tỷ lệ tử vong ở nhóm dùng vasopressin. Do đó, dựa trên các phát hiện này, các tác giả không khuyến cáo sử dụng vasopressin thường quy.

Lưu ý: Việc ngừng truyền dịch đột ngột có thể gây hạ huyết áp; khi cần ngừng truyền, phải giảm dần liều truyền.

Suy thận, suy gan

Không có điều chỉnh liều lượng nào được cung cấp trong hướng dẫn sử dụng (Label) của nhà sản xuất.

Người lớn

Thông thường

Liều khởi đầu:

0,03 đơn vị/phút.

Liều duy trì:

0,01-0,04 đơn vị/phút (không được hiệu chỉnh).

Liều tối đa trong sốc kháng trị:

Liều > 0,04 đơn vị/phút có thể gây thiếu máu cơ tim cục bộ và nên dành riêng cho liệu pháp cứu cánh.

Xử trí người hiến tặng nội tạng đã chết

Lưu ý: Sử dụng vasopressin khi có hạ huyết áp mặc dù đã hồi sức dịch đầy đủ, hoặc khi phân suất tống máu thất trái <45%, hoặc khi sức cản mạch máu toàn thân (SVR) thấp, hoặc khi có đái tháo nhạt. Dùng thuốc như một phần của liệu pháp hormone kết hợp.

IV: Liều khởi đầu 0,01 đến 0,04 Units/phút; một số chuyên gia khuyến cáo tiêm tĩnh mạch nhanh (Bolus IV) 1 đơn vị sau đó tiêm 0,01 đến 0,1 Units/phút, điều chỉnh theo SVR (sức cản mạch hệ thống) từ 800 đến 1.200 dyne•giây/cm⁵ (liều thông thường: 0,01 đến 0,04 Units/phút).

Đái tháo nhạt trung ương (cấp)

Sử dụng ngoài hướng dẫn sử dụng của nhà sản xuất (Off-label use).

Lưu ý: Có thể cân nhắc sử dụng trong thời gian ngắn sau phẫu thuật xuyên xương bướm trong bối cảnh hồi sức tích cực thần kinh. Việc sử dụng thường giới hạn ở giai đoạn hậu phẫu sớm (ví dụ, ngày 1 đến ngày 4) vì đái tháo nhạt có thể tự khỏi hoặc trở lại hội chứng tiết hormone chống bài niệu không thích hợp (SIADH). Để tránh hạ natri máu, cần dùng liều tối thiểu hiệu quả để kiểm soát chứng đa niệu.

Truyền IV liên tục: Phạm vi liều được báo cáo thay đổi rất nhiều; cần tham khảo các phác đồ của cơ sở. Theo dõi lượng nước tiểu thường xuyên và điều chỉnh tốc độ truyền phù hợp.
Tiêm dưới da (đường dùng không theo hướng dẫn của nhà sản xuất - Off-label route): 5 đến 10 Units, 2 đến 3 lần mỗi ngày khi cần.

Sốc nhiễm trùng và các tình trạng sốc giãn mạch khác (thuốc bổ sung)

Vasopressin được xem là thuốc bổ sung khi huyết áp động mạch trung bình (MAP) mục tiêu không đạt được với thuốc vận mạch catecholamine ban đầu (ví dụ: norepinephrine) hoặc để giảm nhu cầu liều lượng thuốc vận mạch catecholamine. Nhìn chung, duy trì mục tiêu MAP (ví dụ: ~65 mm Hg); cân nhắc sử dụng khi bệnh nhân có sốc hoặc giảm tưới máu trong/ sau khi hồi sức dịch.

Sốc, nhiễm trùng huyết:

Truyền IV liên tục: 0,03 Units/phút được thêm vào norepinephrine dưới dạng liều cố định (không được chuẩn độ). Phạm vi liều thông thường: 0,01 đến 0,04 đơn vị/phút; liều >0,04 đơn vị/phút nên được dành cho liệu pháp cứu cánh do nguy cơ tiềm ẩn của các biến chứng thiếu máu cục bộ (ví dụ, da, tim, tạng).
Ngừng thuốc trong sốc nhiễm trùng: Nhiều nghiên cứu mô tả hạ huyết áp đáng kể về mặt lâm sàng khi ngừng vasopressin trước khi ngừng norepinephrine. Khi ngừng liệu pháp, cân nhắc giảm liều từ từ 0,01 Units/phút sau mỗi 30 đến 60 phút để giảm nguy cơ hạ huyết áp; đồng thời theo dõi MAP trong quá trình ngừng vasopressin.

Sốc, sau phẫu thuật tim:

Truyền IV liên tục: Khởi đầu 0,03 Units/phút. Nếu không đạt đáp ứng huyết áp mục tiêu, tăng thêm 0,005 Units/phút sau mỗi 10 đến 15 phút (liều tối đa: 0,1 Units/phút). Khi huyết áp mục tiêu đã được duy trì trong 8 giờ mà không dùng catecholamine, giảm dần 0,005 Units/phút mỗi giờ khi dung nạp được để duy trì huyết áp mục tiêu.

Suy thận, suy gan

Thay đổi chức năng thận: Không cần chỉnh liều cho bất kỳ mức độ suy thận nào.
Thận nhân tạo (3 lần/tuần): Không có khả năng thẩm tách đáng kể. Không cần liều bổ sung hoặc chỉnh liều.
Thẩm phâm phúc mạc: Không có khả năng thẩm tách đáng kể. Không cần điều chỉnh liều.
CRRT: Một số thuốc có thể bị loại bỏ bằng CRRT nhưng ý nghĩa lâm sàng chưa rõ; không cần chỉnh liều.
PIRRT (ví dụ: lọc máu liên tục hiệu quả thấp): Khả năng thẩm tách chưa rõ; không cần chỉnh liều.
Suy gan: Không có hướng dẫn chỉnh liều nào được cung cấp trong hướng dẫn sử dụng của nhà sản xuất.

Người cao tuổi

Thực hành liều dùng theo khuyến cáo dành cho người lớn.

Phụ nữ có thai và cho con bú

Phụ nữ mang thai

Vasopressin có thể gây các cơn co thắt tử cung. Do những thay đổi sinh lý liên quan đến thai kỳ, độ thanh thải vasopressin có thể tăng trong tam cá nguyệt thứ hai và thứ ba; vì vậy có thể cần điều chỉnh liều.
Độ thanh thải trở lại bình thường trong vòng 2 tuần sau sinh.

Phụ nữ đang cho con bú

Chưa rõ vasopressin có hiện diện trong sữa mẹ hay không.

CHỐNG CHỈ ĐỊNH

Quá mẫn cảm với vasopressin hoặc với bất kỳ thành phần nào của thuốc; quá mẫn cảm với chlorobutanol (áp dụng cho các thuốc có chứa chlorobutanol).
Hướng dẫn sử dụng (HDSD) thuốc tại Canada: Chống chỉ định bổ sung (không có trong HDSD thuốc tại Hoa Kỳ): Bệnh tim thận có tăng huyết áp; xơ vữa động mạch tiến triển; huyết khối động mạch vành; đau thắt ngực; viêm thận mãn tính có giữ nitơ; động kinh hoặc nhiễm độc thai kỳ.

CÁCH DÙNG

Chế phẩm

0,2 đơn vị (Unit)/mL (1 mL, 10mL).
20 đơn vị/100mL; 20 đơn vị/100 mL trong NaCL 0.9% hoặc Glucose 5% (100mL).
40 đơn vị/100mL; 40 đơn vị/100 mL trong NaCL 0.9% hoặc Glucose 5% (100mL).

Trẻ em

- Nồng độ truyền IV thông thường: 0,04 đơn vị/mL, 0,2 đơn vị/mL hoặc 1 đơn vị/mL.

- IM (tiêm bắp), SC (tiêm dưới da): Tiêm trực tiếp mà không cần pha loãng thêm.

- Truyền IV (tĩnh mạch) liên tục: Pha loãng trước khi dùng. Khuyến cáo mạnh - truyền qua đường truyền trung tâm.

- Phồng rộp và kích ứng (Vesicant); đảm bảo đặt kim hoặc ống thông đúng cách trước và trong khi truyền; tránh thoát mạch. Nếu thoát mạch xảy ra, hãy ngừng truyền ngay lập tức; tạm thời để ống thông/kim tại chỗ nhưng KHÔNG rửa đường truyền; nhẹ nhàng hút dung dịch thoát mạch, sau đó tháo kim/ống thông trừ khi cần thiết để truyền thuốc giải độc IV; nâng cao chi; chườm ấm, khô. Bắt đầu dùng phentolamine (hoặc thuốc giải độc thay thế).

Người lớn

- Nồng độ truyền IV thông thường: 50 đơn vị trong 500mL (nồng độ: 0,1 đơn vị/mL) hoặc 100 đơn vị trong 100 mL (nồng độ: 1 đơn vị/mL) trong Dextrose 5% hoặc NaCl 0.9%.

- Tiêm dưới da (đường dùng ngoài HDSD): Dùng mà không cần pha loãng thêm.

- Truyền tĩnh mạch liên tục: Pha loãng lọ 1 mL và 10 mL trước khi dùng; túi và lọ đã trộn sẵn (20 đơn vị/100 mL và 40 đơn vị/100 mL) không cần pha loãng thêm cũng có sẵn để sử dụng một lần. Khuyến cáo nên truyền qua đường truyền trung tâm.

- Phồng rộp và kích ứng (Vesicant); đảm bảo đặt kim hoặc ống thông đúng vị trí trước và trong khi truyền; tránh thoát mạch.

Xử trí thoát mạch

Trong trường hợp thoát mạch, hãy ngừng truyền ngay lập tức; tạm thời để ống thông/kim tại chỗ nhưng KHÔNG rửa đường truyền; nhẹ nhàng hút dung dịch thoát mạch, sau đó tháo kim/ống thông; nâng cao chi; chườm khăn ấm khô. Bắt đầu dùng nitroglycerin tại chỗ.

- Nitroglycerin (dùng ngoài da): Thuốc mỡ nitroglycerin 2% dùng ngoài da: Bôi một dải dài 1 inch (2,54 cm) vào vị trí thiếu máu cục bộ để che phủ vùng bị ảnh hưởng; có thể lặp lại sau mỗi 8 giờ nếu cần.

- Các lựa chọn thay thế cho nitroglycerin:

+ Phentolamine: Tiêm dưới da: Pha loãng 5 đến 10 mg trong 10 mL NaCL 0.9% và tiêm vào vị trí thoát mạch càng sớm càng tốt sau khi thoát mạch; nếu ống thông tĩnh mạch vẫn ở nguyên vị trí, tiêm liều ban đầu vào tĩnh mạch qua ống thông đã thấm; có thể lặp lại sau 60 phút nếu bệnh nhân vẫn còn triệu chứng.

+ Terbutalin:

Thoát mạch lớn: Tiêm dưới da 1 mg vào vùng thoát mạch bị ảnh hưởng bằng dung dịch terbutaline 1 mg pha loãng trong 10 mL NaCL 0.9%; có thể lặp lại liều sau 15 phút.
Thoát mạch nhỏ: Tiêm dưới da 0,5 mg vào vùng thoát mạch bị ảnh hưởng bằng dung dịch terbutaline 1 mg pha loãng trong 1 mL NaCl 0.9%; có thể lặp lại liều sau 15 phút.

CẢNH BÁO/ THẬN TRỌNG

Lo ngại liên quan đến tác dụng phụ

Đái tháo nhạt: Đái tháo nhạt có thể hồi phục có thể xảy ra sau khi ngừng liệu pháp vasopressin; các dấu hiệu/triệu chứng có thể bao gồm đa niệu, nước tiểu loãng và tăng natri máu. Theo dõi chất điện giải, tình trạng dịch và lượng nước tiểu thải ra sau khi ngừng vasopressin. Có thể cần dùng lại vasopressin (hoặc desmopressin) để điều chỉnh mất cân bằng dịch và điện giải.
Thoát mạch: Gây phồng rộp và kích ứng; đảm bảo đặt kim hoặc ống thông đúng cách trước và trong khi truyền. Thoát mạch có thể dẫn đến co mạch nghiêm trọng và hoại tử mô tại chỗ; đồng thời có thể gây hoại tử tứ chi, lưỡi và viêm đại tràng thiếu máu cục bộ. Tránh thoát mạch.
Ngộ độc nước: Có thể gây ngộ độc nước; các dấu hiệu sớm bao gồm buồn ngủ, lờ đờ và đau đầu; cần nhận biết các dấu hiệu này để ngăn ngừa hôn mê và co giật.

Lo ngại liên quan đến bệnh tật

Bệnh tim mạch: Thận trọng khi sử dụng ở bệnh nhân mắc bệnh tim mạch, bao gồm xơ vữa động mạch; có thể làm giảm cung lượng tim.
Đau nửa đầu: Thận trọng khi sử dụng ở bệnh nhân có tiền sử đau nửa đầu.
Suy thận: Thận trọng khi sử dụng ở bệnh nhân mắc bệnh thận.
Bệnh mạch máu: Thận trọng khi sử dụng ở bệnh nhân mắc bệnh mạch máu.

Phản ứng bất lợi

Các phản ứng và tình huống có hại sau đây được ghi trên nhãn sản phẩm, trừ khi có thông tin khác.

Tần suất không xác định:

Tim mạch: Rung nhĩ, nhịp tim chậm, bệnh tim thiếu máu cục bộ, thiếu máu cục bộ chi (xa), cung lượng tim thấp, suy tim phải, sốc (xuất huyết).
Da liễu: Tổn thương da (thiếu máu cục bộ).
Nội tiết & chuyển hóa: Hạ natri máu.
Tiêu hóa: Thiếu máu cục bộ mạc treo.
Huyết học & ung thư: Giảm số lượng tiểu cầu, xuất huyết (khó chữa).
Gan: Tăng bilirubin huyết thanh.
Thận: Suy thận.

Sau khi đưa ra thị trường:

Nội tiết & chuyển hóa: Đái tháo nhạt (có thể hồi phục).

Những cân nhắc bổ sung về nhi khoa

Có thể gây hạ natri máu; tần suất không được xác định rõ ở bệnh nhi và có thể thay đổi tùy theo chỉ định.
Ở bệnh nhi nhỏ tuổi (tuổi trung bình: 5,2 tháng; bao gồm cả trẻ sơ sinh) được truyền vasopressin để điều trị tình trạng huyết động không ổn định sau phẫu thuật tim phức tạp, tỷ lệ hạ natri máu được quan sát thấy (được xác định là Na huyết thanh <135 meq/l) cao hơn đáng kể ở nhóm vasopressin so với nhóm đối chứng (48% so với 17%, p = 0,004) và nồng độ natri huyết thanh giảm lớn hơn đáng kể (9,9 meq/l so với 7,5 meq/l, p = 0,009); người ta cũng quan sát thấy nồng độ Na huyết thanh giảm nhanh hơn ở nhóm vasopressin (Davalos 2013).
Với các mục đích sử dụng khác ở bệnh nhi, hạ natri máu vẫn chưa được xác định; cần theo dõi chặt chẽ cân bằng dịch, Na huyết thanh và lượng nước tiểu thải ra.

TƯƠNG TÁC THUỐC

Thuốc tương tác có thể không được liệt kê riêng lẻ bên dưới nếu chúng là một phần của tương tác nhóm (ví dụ: thuốc riêng lẻ trong “Thuốc gây cảm ứng CYP3A4 [Mạnh]” KHÔNG được liệt kê).

Thuốc chủ vận Alpha/Beta (Tác dụng trực tiếp): Có thể làm tăng tác dụng tăng huyết áp của Vasopressin. Tác dụng của các thông số huyết động khác cũng có thể được tăng cường. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Các thuốc gây nhịp tim chậm: Có thể làm tăng tác dụng làm nhịp tim chậm của các thuốc gây nhịp tim chậm khác. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Ceritinib: Các thuốc gây nhịp tim chậm có thể làm tăng tác dụng làm chậm nhịp tim của Ceritinib. Quản lý: Nếu không thể tránh được sự kết hợp này, hãy theo dõi bệnh nhân để tìm bằng chứng về nhịp tim chậm có triệu chứng và theo dõi chặt chẽ huyết áp và nhịp tim trong quá trình điều trị. Nguy cơ D: Xem xét việc thay đổi liệu pháp.
Desmopressin: Các thuốc liên quan đến hạ natri máu có thể làm tăng tác dụng hạ natri máu của Desmopressin. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Thuốc nghi ngờ gây ra bệnh đái tháo nhạt: Có thể làm giảm tác dụng điều trị của Vasopressin. Cụ thể, tác dụng của thuốc tăng huyết áp và hormone chống bài niệu của vasopressin có thể bị giảm. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Thuốc nghi ngờ gây ra SIADH: Có thể tăng cường hiệu quả điều trị của Vasopressin. Cụ thể, tác dụng tăng huyết áp và chống bài niệu của vasopressin có thể tăng lên. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Esketamine (Tiêm): Vasopressin có thể làm tăng tác dụng phụ/độc hại của Esketamine (Tiêm). Cụ thể, nguy cơ nhịp tim tăng cao, tăng huyết áp và loạn nhịp tim có thể tăng lên. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Etrasimod: Có thể làm tăng tác dụng làm chậm nhịp tim của các thuốc gây chậm nhịp tim. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Fexinidazole: Các thuốc gây nhịp tim chậm có thể làm tăng tác dụng gây loạn nhịp tim của Fexinidazole. Nguy cơ X: Tránh kết hợp.
Fingolimod: Các thuốc gây nhịp tim chậm có thể làm tăng tác dụng làm chậm nhịp tim của Fingolimod. Quản lý: Tham khảo ý kiến bác sĩ kê đơn bất kỳ thuốc gây nhịp tim chậm nào để đánh giá khả năng chuyển sang thuốc không gây nhịp tim chậm trước khi bắt đầu dùng fingolimod. Nếu dùng phối hợp, theo dõi ECG liên tục sau liều fingolimod đầu tiên. Nguy cơ D: Xem xét thay đổi liệu pháp.
Indomethacin: Có thể tăng cường hiệu quả điều trị của Vasopressin. Cụ thể, tác dụng của vasopressin lên chỉ số tim và sức cản mạch máu toàn thân có thể được tăng cường. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Ivabradine: Các thuốc gây nhịp tim chậm có thể làm tăng tác dụng làm nhịp tim chậm của Ivabradine. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Lacosamide: Các thuốc gây nhịp tim chậm có thể làm tăng tác dụng chặn AV của Lacosamide. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Landiolol: Các thuốc gây nhịp tim chậm có thể làm tăng tác dụng làm nhịp tim chậm của Landiolol. Nguy cơ X: Tránh kết hợp.
Mecamylamine: Có thể tăng cường hiệu quả điều trị của Vasopressin. Cụ thể, tác dụng của vasopressin lên huyết áp động mạch trung bình có thể tăng lên. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Midodrine: Có thể làm tăng tác dụng làm chậm nhịp tim của các thuốc gây chậm nhịp tim. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Ozanimod: Có thể làm tăng tác dụng làm chậm nhịp tim của các thuốc gây chậm nhịp tim. Nguy cơ C: Theo dõi liệu pháp.
Ponesimod: Các thuốc gây nhịp tim chậm có thể làm tăng tác dụng làm chậm nhịp tim của Ponesimod. Quản lý: Tránh dùng đồng thời ponesimod với các thuốc có thể gây nhịp tim chậm khi có thể. Nếu phải dùng phối hợp, theo dõi chặt chẽ nhịp tim và cân nhắc tham vấn bác sĩ tim mạch. Không bắt đầu dùng ponesimod ở những bệnh nhân đang dùng thuốc chẹn beta khi nhịp tim dưới 55 nhịp/phút. Nguy cơ D: Cân nhắc thay đổi liệu pháp.
Siponimod: Các thuốc gây nhịp tim chậm có thể làm tăng tác dụng làm chậm nhịp tim của Siponimod. Quản lý: Tránh dùng đồng thời siponimod với các thuốc có thể gây nhịp tim chậm. Nếu phối hợp, cân nhắc tham khảo ý kiến bác sĩ tim mạch về theo dõi bệnh nhân. Nguy cơ D: Xem xét thay đổi liệu pháp.

DƯỢC LÝ

Thông số theo dõi

Trong suốt quá trình điều trị: Theo dõi natri trong huyết thanh và trong nước tiểu; tỷ trọng riêng của nước tiểu; độ thẩm thấu của nước tiểu và huyết thanh; tổng lượng nước tiểu, lượng dịch vào và lượng dịch ra; đồng thời ghi nhận huyết áp, tần số tim. Bên cạnh đó, cần kiểm tra vị trí truyền dịch ở ngón tay/chân để phát hiện sớm tình trạng trắng bệch và/hoặc thoát mạch.
Sau khi ngừng điều trị: Tiếp tục đánh giá điện giải, tình trạng dịch và lượng nước tiểu nhằm xác định khả năng phục hồi của đái tháo nhạt.

Cơ chế tác dụng

Vasopressin kích thích nhiều thụ thể liên quan đến arginine vasopressin (AVP), thụ thể oxytocin và thụ thể purinergic.
Ở liều điều trị dùng cho sốc giãn mạch, vasopressin tác động kích thích thụ thể AVPR1a (tương ứng V1), từ đó làm tăng sức cản mạch máu toàn thân và huyết áp động mạch trung bình; khi đáp ứng với các tác động này, có thể ghi nhận tần số tim (HR) và cung lượng tim (CO) giảm.
Khi thụ thể AVPR2 (tương ứng V2) được kích thích, adenosine monophosphate vòng (cAMP) tăng lên, làm tăng tính thấm nước tại ống thận; hệ quả là giảm thể tích nước tiểu và tăng thẩm thấu nước tiểu.
Ở liều gây tăng huyết áp, vasopressin còn gây co cơ trơn ở đường tiêu hóa thông qua kích thích thụ thể V1 ở cơ và đồng thời giải phóng prolactin và ACTH qua thụ thể AVPR1b (tương ứng V3).

Dược động học

Dữ liệu áp dụng cho người lớn, trừ khi có ghi chú khác.

- Thời gian khởi phát tác dụng:

Thuốc chống bài niệu: đạt hiệu quả đỉnh trong khoảng 1 đến 2 giờ (Murphy-Human 2010).
Tác dụng gây co mạch: đường tĩnh mạch: khởi phát nhanh; hiệu quả đỉnh đạt được trong vòng 15 phút kể từ khi bắt đầu truyền tĩnh mạch liên tục.

- Thời gian tác dụng:

Tiêm dưới da: thuốc chống bài niệu: 2 đến 8 giờ;
Đường tĩnh mạch: tác dụng gây co mạch: trong vòng 20 phút sau khi ngừng truyền tĩnh mạch.

- Hấp thu: Không hấp thu qua đường tiêu hóa; bị phá hủy bởi trypsin trong đường tiêu hóa, do đó phải dùng theo đường tiêm.

- Phân bố : Vd (thể tích phân bố): 140 mL/kg.

- Liên kết protein : Không có.

- Chuyển hóa : Gan và thận; chất chuyển hóa không có hoạt tính.

- Thời gian bán hủy : đường tĩnh mạch, tiêm dưới da: 10 đến 20 phút (thời gian bán hủy rõ ràng: ≤10 phút).

- Bài tiết : tiêm dưới da: nước tiểu (5% dưới dạng thuốc không đổi) sau 4 giờ; đường tĩnh mạch: nước tiểu (~6% dưới dạng thuốc không đổi).

Tài liệu tham khảo

Vasopressin: Drug information. Topic 10039 Version 425.0. Uptodate